દૈનિક કરંટ અફેર્સ ગુજરાતીમાં – 8 ઓક્ટોબર 2025 । Daily Current Affairs 2025

😀 Sharing is Caring :

દરેક સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાની તૈયારી કરતા વિદ્યાર્થીઓ માટે દૈનિક કરંટ અફેર્સ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. આ લેખમાં, આપ 8 ઓક્ટોબર 2025 ના રોજિંદા સમાચારો અને તેની સાથે જોડાયેલી મુખ્ય ઘટનાઓ વિશે વિગતવાર માહિતી મેળવીશુ. આ અપડેટ્સ તમને તમારું સામાન્ય જ્ઞાન વધારવામાં અને પરીક્ષામાં વધુ સારા માર્કસ મેળવવામાં મદદ કરશે.”

દૈનિક કરંટ અફેર્સ રાષ્ટ્રીય સમાચાર (National)

PM મોદી દ્વારા યુવા-કેન્દ્રિત પહેલ: પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ યુવાનો પર કેન્દ્રિત ₹૬૨,૦૦૦ કરોડની વિવિધ પહેલોની શરૂઆત કરી છે. આ પહેલોમાં ખાસ કરીને ‘પીએમ સેતુ’ (PM SETU) યોજનાનો સમાવેશ થાય છે, જેના માટે ₹૧૦,૦૦૦ કરોડનું બજેટ ફાળવવામાં આવ્યું છે.

બિહારમાં શૈક્ષણિક પહેલ: પ્રધાનમંત્રી મોદીએ બિહારમાં બે મહત્વપૂર્ણ શૈક્ષણિક કાર્યક્રમોમાં ભાગ લીધો. તેમણે ‘જનનાયક કર્પૂરી ઠાકુર સ્કિલ યુનિવર્સિટી’નું ઉદ્ઘાટન કર્યું અને ‘પીએમ-ઉષા’ (PM-USHA) યોજના હેઠળ ચાર યુનિવર્સિટીઓમાં શૈક્ષણિક અને સંશોધન સુવિધાઓ માટે શિલાન્યાસ કર્યો.

આંધ્રપ્રદેશની ‘ઓટો ડ્રાઈવર સેવાલો’ યોજના: આંધ્રપ્રદેશ સરકારે ઓટો અને કેબ ડ્રાઈવરો માટે ‘ઓટો ડ્રાઈવર સેવાલો’ (Auto Driver Sevalo) યોજના શરૂ કરી છે. આ યોજના હેઠળ, પાત્ર ડ્રાઈવરોને વાર્ષિક ₹૧૫,૦૦૦ની નાણાકીય સહાય પૂરી પાડવામાં આવશે.

નેશનલ હાઈવે ફી નિયમમાં સુધારો: નેશનલ હાઈવે ફી નિયમમાં સુધારો કરવામાં આવ્યો છે, જે ૧૫ નવેમ્બર, ૨૦૨૫ થી અમલમાં આવશે. નવા નિયમ મુજબ, માન્ય FASTag વગરના વાહનો જો UPI દ્વારા ટોલ ચૂકવશે, તો તેમની પાસેથી નિયત ફીના ૧.૨૫ ગણો ચાર્જ વસૂલવામાં આવશે.

મારુતિ સુઝુકી દ્વારા રેલ માર્ગે કાશ્મીરમાં વાહનોની શિપમેન્ટ: મારુતિ સુઝુકી દેશની પ્રથમ ઓટોમોબાઈલ કંપની બની છે જેણે રેલ માર્ગ દ્વારા કાશ્મીરમાં વાહનોની શિપમેન્ટ શરૂ કરી છે. આ પગલું દેશના લોજિસ્ટિક્સ ક્ષેત્રે એક મહત્વપૂર્ણ સીમાચિહ્નરૂપ છે.

‘સરદાર@150 યુનિટી માર્ચ’ અભિયાન: કેન્દ્રીય મંત્રી મનસુખ માંડવિયાએ ‘સરદાર@150 યુનિટી માર્ચ’નું ઉદ્ઘાટન કર્યું. સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલની ૧૫૦મી જન્મજયંતીની ઉજવણી માટે ‘માય ભારત’ (MY Bharat) પ્લેટફોર્મ દ્વારા આ બે મહિના લાંબા રાષ્ટ્રવ્યાપી અભિયાનનું નેતૃત્વ કરવામાં આવી રહ્યું છે. “યુવાનો દ્વારા, યુવાનો માટે” ના સૂત્ર હેઠળ આ અભિયાનમાં માર્ચ, ચર્ચાઓ, પોસ્ટર સ્પર્ધાઓ અને વાર્તા કહેવાના કાર્યક્રમો જેવી પ્રવૃત્તિઓનો સમાવેશ થશે.

ગોવાની ‘માઝે ઘર યોજના’: કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહે ગોવામાં ‘માઝે ઘર યોજના’ (Maajhe Ghar Yojana) નો શુભારંભ કરાવ્યો. આ યોજનાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય રાજ્યના રહેવાસીઓને માલિકી હક્ક પ્રદાન કરવાનો છે.

૯મી ઇન્ડિયા મોબાઇલ કોંગ્રેસ: ૯મી ઇન્ડિયા મોબાઇલ કોંગ્રેસ (India Mobile Congress) સંબંધિત મુખ્ય વિગતો નીચે મુજબ છે:

વિગત (Detail)	માહિતી (Information)
ઉદ્ઘાટન	પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી
સ્થળ	નવી દિલ્હી
સંસ્કરણ	૯મું
થીમ	‘Innovate to Transform’
આયોજકો	દૂરસંચાર વિભાગ (DoT) અને સેલ્યુલર ઓપરેટર એસોસિએશન ઓફ ઇન્ડિયા (COAI)

આંદામાન અને નિકોબારમાં જ્વાળામુખી વિસ્ફોટ: આંદામાન અને નિકોબાર દ્વીપસમૂહમાં આવેલો બારાતાંગ મડ વોલ્કેનો (Baratang Mud Volcano) ૨૦ વર્ષની નિષ્ક્રિયતા બાદ ફરીથી ફાટ્યો છે.

ચક્રવાત ‘શક્તિ’: ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) દ્વારા ગુજરાત અને મહારાષ્ટ્ર માટે ગંભીર ચેતવણી જારી કરવામાં આવી છે. ‘શક્તિ’ નામના આ ચક્રવાતનું નામ શ્રીલંકા દ્વારા આપવામાં આવ્યું છે.

અટલ ઇનોવેશન મિશન અને IFCCIની ભાગીદારી: નીતિ આયોગના અટલ ઇનોવેશન મિશન (Atal Innovation Mission) એ દેશમાં અટલ ટિંકરિંગ લેબ્સ (Atal Tinkering Labs) ના વિસ્તરણ માટે ઇન્ડો-ફ્રેન્ચ ચેમ્બર ઓફ કોમર્સ એન્ડ ઇન્ડસ્ટ્રી (IFCCI) સાથે ભાગીદારી કરી છે.

TEC અને IIIT નયા રાયપુર વચ્ચે કરાર: ટેલિકોમ્યુનિકેશન એન્જિનિયરિંગ સેન્ટર (TEC) અને IIIT નયા રાયપુર વચ્ચે 5G અને 6G જેવી ટેલિકોમ ટેકનોલોજીમાં નવીનતાને પ્રોત્સાહન આપવા માટે એક કરાર પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા છે.

આંતરરાષ્ટ્રીય સમાચાર (International News)

1. ફ્રાન્સના વડાપ્રધાનનું રાજીનામું: ફ્રાન્સના વડાપ્રધાન સેબેસ્ટિયન લેકોર્નુ (Sebastien Lecornu) એ તેમના મંત્રીમંડળની રચના કર્યાના થોડા સમયમાં જ રાજીનામું આપી દીધું, જેણે દેશમાં રાજકીય અસ્થિરતા સર્જી છે.

2. સિંગાપોરમાં ‘ઝુબીન ગર્ગ આઇલેન્ડ’: સિંગાપોર સરકારે પ્રખ્યાત આસામી ગાયક ઝુબીન ગર્ગના આકસ્મિક મૃત્યુના સ્થળને શ્રદ્ધાંજલિ રૂપે ‘ઝુબીન ગર્ગ આઇલેન્ડ’ (Zubeen Garg Island) નામ આપવાનો નિર્ણય કર્યો છે.

3. ઇંગ્લિશ પ્રીમિયર લીગના એમ્બેસેડર: ભારતીય ક્રિકેટર સંજુ સેમસનને ઇંગ્લિશ પ્રીમિયર લીગ (English Premier League) ના સત્તાવાર એમ્બેસેડર તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા છે.

4. કતારમાં UPI લોન્ચ: ભારતની યુનિફાઇડ પેમેન્ટ્સ ઇન્ટરફેસ (UPI) ડિજિટલ પેમેન્ટ સિસ્ટમ કતારના સુપરમાર્કેટમાં લોન્ચ કરવામાં આવી છે, જે વાસ્તવિક સમયમાં કેશલેસ વ્યવહારોને સરળ બનાવશે.

5. PayPal વર્લ્ડ પર UPIની શરૂઆત: UPI ને પેપાલ વર્લ્ડ (PayPal World) પ્લેટફોર્મ સાથે એકીકૃત કરવામાં આવ્યું છે. આ સાથે, UPI એ PayPal વર્લ્ડ પર ઓનબોર્ડ થનારી પ્રથમ પેમેન્ટ સિસ્ટમ બની છે, જે આંતરરાષ્ટ્રીય રેમિટન્સને વધુ સુવિધાજનક બનાવશે.

આર્થિક અને બેંકિંગ સમાચાર (Economy & Banking News)

આ વિભાગ ભારતીય અર્થતંત્ર અને બેંકિંગ ક્ષેત્રના પરીક્ષાલક્ષી પાસાઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે, જેમાં RBIના નવા નિયમો અને ડિજિટલ પેમેન્ટની પ્રગતિનો સમાવેશ થાય છે, જેમાંથી સીધા પ્રશ્નો પૂછી શકાય છે.

અદાણી ગ્રીન એનર્જી દ્વારા ભંડોળ એકત્રીકરણ: અદાણી ગ્રીન એનર્જીએ વિદેશી ચલણ લોન દ્વારા વૈશ્વિક ધિરાણકર્તાઓ પાસેથી $૨૫૦ મિલિયનનું ભંડોળ એકત્ર કર્યું છે.

RBI દ્વારા નાણાકીય સંસ્થાઓ પર દંડ: ભારતીય રિઝર્વ બેંકે નિયમનકારી પાલનમાં ખામીઓ બદલ અમેરિકન એક્સપ્રેસ અને HDB ફાઇનાન્સિયલ સર્વિસિસ પર દંડ ફટકાર્યો છે.

FIDCને SROનો દરજ્જો: રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયાએ નોન-બેંકિંગ ફાઇનાન્સિયલ કંપની (NBFC) ક્ષેત્ર માટે ફાઇનાન્સિયલ ઇન્ડસ્ટ્રી ડેવલપમેન્ટ કાઉન્સિલ (FIDC) ને સ્વ-નિયમનકારી સંસ્થા (Self-Regulatory Organization – SRO) નો દરજ્જો આપ્યો છે.

Zomato અને HDFC પેન્શનની ભાગીદારી: Zomato એ તેના ડિલિવરી પાર્ટનર્સ માટે NPS (નેશનલ પેન્શન સિસ્ટમ) પ્લેટફોર્મ વર્કર મોડલ રજૂ કરવા HDFC પેન્શન સાથે ભાગીદારી કરી છે.

Infibeam Avenues દ્વારા ‘PayCentral’ લોન્ચ: Infibeam Avenues એ ભારતનું પ્રથમ એજેન્ટિક પેમેન્ટ પ્લેટફોર્મ ‘પેસેન્ટ્રલ’ (PayCentral) લોન્ચ કર્યું છે, જે ચુકવણી પ્રક્રિયાને વધુ સરળ બનાવશે.

સહકારી બેંકો RBI ઓમ્બડ્સમેન યોજના હેઠળ: એક મહત્વપૂર્ણ નિયમનકારી ફેરફાર હેઠળ, RBI એ બેંકિંગ રેગ્યુલેશન એક્ટ, 1949 ની કલમ 35A હેઠળ પોતાની સત્તાનો ઉપયોગ કરીને, કેન્દ્રીય અને રાજ્ય સહકારી બેંકોને ૧ નવેમ્બર, ૨૦૨૫ થી RBI સંકલિત લોકપાલ યોજના (RBI Integrated Ombudsman Scheme) હેઠળ આવરી લીધી છે.

◦ આવરી લેવાયેલી સંસ્થાઓ: આ યોજનામાં હવે વાણિજ્યિક બેંકો, RRBs, અને ચોક્કસ NBFCs ઉપરાંત કેન્દ્રીય અને રાજ્ય સહકારી બેંકોનો પણ સમાવેશ થાય છે.

◦ NBFC માટે માપદંડ: ₹૧૦૦ કરોડ અને તેથી વધુની એસેટ સાઈઝ ધરાવતી ડિપોઝિટ-ટેકિંગ NBFCs આ યોજના હેઠળ આવે છે.

◦ વળતર મર્યાદા: આ યોજના હેઠળ મહત્તમ વળતર વિવાદ માટે ₹૨૦ લાખ અને માનસિક હેરાનગતિ માટે વધારાના ₹૧ લાખ છે. આ મર્યાદાઓને અનુક્રમે ₹૩૦ લાખ અને ₹૩ લાખ સુધી વધારવાનો પ્રસ્તાવ છે.

◦ નોંધ: બેંકિંગ પરીક્ષાઓ માટે આ નિયમનકારી ફેરફાર અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. તેમાં આવરી લેવાયેલી સંસ્થાઓ અને વળતરની મર્યાદાઓ ખાસ યાદ રાખો.

GIFT સિટીમાં ફોરેન કરન્સી સેટલમેન્ટ સિસ્ટમ: નાણા મંત્રી નિર્મલા સીતારમણે GIFT સિટીમાં ફોરેન કરન્સી સેટલમેન્ટ સિસ્ટમ (Foreign Currency Settlement System) નો શુભારંભ કરાવ્યો. આ સિસ્ટમ વિદેશી ચલણના વેપાર માટે ટ્રાન્ઝેક્શનનો સમય ઘટાડવામાં મદદ કરશે.

UPI પેમેન્ટ માટે બાયોમેટ્રિક ઓથેન્ટિકેશન: NPCI દ્વારા ૮ ઓક્ટોબરથી UPI ચુકવણી માટે બાયોમેટ્રિક ઓથેન્ટિકેશન (ચહેરાની ઓળખ/ફિંગરપ્રિન્ટ) સુવિધા શરૂ કરવામાં આવી છે. આ PIN નો વિકલ્પ નથી, પરંતુ એક વધારાનો વિકલ્પ છે અને શરૂઆતમાં ₹૫,૦૦૦ સુધીના વ્યવહારો માટે મર્યાદિત છે.

Paytmનું AI-જનરેટેડ રેપ ફીચર ‘પ્લેબેક’: Paytm એ ‘પ્લેબેક’ (Playback) નામનું નવું AI-આધારિત ફીચર લોન્ચ કર્યું છે, જે વપરાશકર્તાના માસિક ખર્ચના ડેટાને વ્યક્તિગત રેપ ગીતમાં રૂપાંતરિત કરે છે.

PhonePe દ્વારા ‘સ્માર્ટ PoD’ લોન્ચ: PhonePe એ ‘સ્માર્ટ PoD’ ઉપકરણ લોન્ચ કર્યું છે, જે વેપારીઓ માટે સ્માર્ટ સ્પીકર અને પોઇન્ટ ઓફ સેલ (Point of Sale – POS) મશીન બંને તરીકે કાર્ય કરે છે.

વિશ્વ બેંક દ્વારા ભારતનો વિકાસ દર અનુમાન: વિશ્વ બેંકે નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ માટે ભારતના GDP વૃદ્ધિ દરના અનુમાનને ૬.૩% થી વધારીને ૬.૫% કર્યું છે.

સંરક્ષણ સમાચાર (Defence News)

ભારતીય વાયુસેના દિવસ 2025 (Indian Air Force Day 2025)

તારીખ અને વર્ષગાંઠ: ભારતીય વાયુસેના દિવસ (IAF Day) 8 ઑક્ટોબર 2025 ના રોજ ઉજવવામાં આવે છે, જે IAF ની સ્થાપનાની 93મી વર્ષગાંઠ દર્શાવે છે.
સ્થાપના: IAF ની સત્તાવાર સ્થાપના 8 ઑક્ટોબર, 1932 ના રોજ બ્રિટિશ શાસન હેઠળ થઈ હતી. તે સમયે તેની પાસે ત્રણ વિમાન અને ચાર અધિકારીઓનો કાફલો હતો.
થીમ: 2025 ની ઉજવણીનું કેન્દ્રીય ધ્યાન “આધુનિકીકરણ અને ઓપરેશનલ તૈયારી” (Modernization and Operational Readiness) પર રહેવાની અપેક્ષા છે, જોકે થીમની સત્તાવાર પુષ્ટિ હજી બાકી છે.
કાર્યક્રમો: મુખ્ય પરેડ પરંપરાગત રીતે દિલ્હી નજીકના હિંડન એર ફોર્સ સ્ટેશન ખાતે યોજાય છે. આ કાર્યક્રમોમાં રાફેલ, તેજસ, સુખોઈ Su-30MKI અને અપાચે હેલિકોપ્ટર જેવા આધુનિક વિમાનો દ્વારા ફ્લાયપાસ્ટ, માર્ચ-પાસ્ટ અને હથિયાર પ્રણાલીઓના પ્રદર્શનનો સમાવેશ થાય છે.
ઐતિહાસિક યોગદાન: IAF એ 1947–48 કાશ્મીર સંઘર્ષ, 1965 અને 1971 ના ભારત-પાક યુદ્ધો, કારગિલ યુદ્ધ (1999), આપત્તિ રાહત અને UN મિશનમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી છે.

• કમાન્ડ માળખું: IAF માં કુલ 7 કમાન્ડ છે (5 ઓપરેશનલ + 2 કાર્યાત્મક).

◦ વેસ્ટર્ન એર કમાન્ડ (WAC) નું મુખ્ય મથક નવી દિલ્હી માં છે.

◦ સાઉથ વેસ્ટર્ન એર કમાન્ડ (SWAC) નું મુખ્ય મથક ગાંધીનગર માં છે.

◦ ટ્રેનિંગ કમાન્ડ (TC) નું મુખ્ય મથક બેંગલુરુ માં છે.

પુરસ્કાર અને સન્માન (Awards & Honours)

નોબેલ પુરસ્કાર વિજેતાઓ 2025 (Nobel Prize Winners 2025)

નોબેલ પુરસ્કાર વિશ્વના સૌથી પ્રતિષ્ઠિત આંતરરાષ્ટ્રીય પુરસ્કારોમાંના એક ગણાય છે.

જાહેરાતનો સમયગાળો: 6 ઑક્ટોબરથી 13 ઑક્ટોબર, 2025 દરમિયાન વિજેતાઓની જાહેરાત થઈ રહી છે.
સ્થાપના અને ઇતિહાસ: આ પુરસ્કારોની શરૂઆત 1901 માં આલ્ફ્રેડ નોબેલની ઇચ્છા મુજબ કરવામાં આવી હતી. આલ્ફ્રેડ નોબેલ એક સ્વીડિશ રસાયણશાસ્ત્રી, ઇજનેર અને શોધક હતા, જેમણે ડાયનામાઇટની શોધ કરી હતી. તેમની અંતિમ ઇચ્છા (1895) મુજબ, તેમણે તેમની 94% સંપત્તિ નોબેલ પુરસ્કાર ફંડ માટે છોડી દીધી હતી.
પુરસ્કારની વિગતો: દરેક વિજેતા (લાયરેટ) ને સોનાનો મેડલ, ડિપ્લોમા અને રોકડ પુરસ્કાર મળે છે. (2023 માં, રોકડ પુરસ્કાર લગભગ 11 મિલિયન સ્વીડિશ ક્રોનોર જેટલો હતો).
શ્રેણીઓ: હાલમાં છ નોબેલ પુરસ્કારો આપવામાં આવે છે: ફિઝિક્સ, કેમેસ્ટ્રી, ફિઝિયોલોજી અથવા મેડિસિન, લિટરેચર, પીસ, અને ઇકોનોમિક સાયન્સ. (ઇકોનોમિક સાયન્સ 1968 માં ઉમેરવામાં આવ્યું હતું). સામાન્ય રીતે, મહત્તમ ત્રણ વ્યક્તિઓ પુરસ્કાર શેર કરી શકે છે.

ફિઝિયોલોજી અથવા મેડિસિન 2025 (Physiology or Medicine 2025)

વિજેતાઓ: મેરી ઇ. બ્રંકોવ, ફ્રેડ રેમસેલ, અને શિમોન સાકાગુચી (Mary E. Brunkow, Fred Ramsdell, and Shimon Sakaguchi).
યોગદાન: આ પુરસ્કાર તેમને પેરિફેરલ ઇમ્યુન ટોલરન્સ પરના તેમના અગ્રણી સંશોધન માટે આપવામાં આવ્યો. આ મહત્વપૂર્ણ પ્રક્રિયા રોગપ્રતિકારક શક્તિને શરીરના પોતાના પેશીઓ પર ભૂલથી હુમલો કરવાથી અટકાવે છે. તેમની શોધથી ઓટોઇમ્યુન ડિસઓર્ડર, કેન્સર અને અંગ પ્રત્યારોપણની સારવાર માટે નવા માર્ગો ખુલ્યા છે.

ફિઝિક્સ 2025 (Physics 2025)

વિજેતાઓ: જૉન ક્લાર્ક, મિશેલ એચ. ડેવોરેટ, અને જૉન એમ. માર્ટિન્સ (John Clarke, Michel H. Devoret, and John M. Martinis).
યોગદાન: આ પુરસ્કાર તેમને ક્વોન્ટમ ટનલિંગ અને ઇલેક્ટ્રિક સર્કિટ્સમાં ઊર્જા સ્તરો પરના તેમના પાયાના સંશોધન માટે મળ્યો. તેમણે દર્શાવ્યું કે ક્વોન્ટમ અસરો માત્ર નાના કણોમાં જ નહીં, પણ મોટી ભૌતિક પ્રણાલીઓમાં પણ થઈ શકે છે. આ સિદ્ધિએ ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટર્સ, સુરક્ષિત સંચાર પ્રણાલીઓ અને અદ્યતન સેન્સિંગ તકનીકોના વિકાસમાં નોંધપાત્ર યોગદાન આપ્યું છે.

નિધન (Obituaries)

ઝુબિન ગર્ગની જીવનચરિત્ર અને વિરાસત (Zubeen Garg Biography and Legacy)

ઝુબિન ગર્ગ આસામના સુપ્રસિદ્ધ ગાયક, સંગીતકાર, અભિનેતા અને દિગ્દર્શક હતા.

ઓળખ: તેમને ‘કિંગ ઓફ હમિંગ’ અને ‘લુઇત કોંઠો’ જેવા નામોથી પણ ઓળખવામાં આવતા હતા.
જન્મ અને શિક્ષણ: તેમનો જન્મ 18 નવેમ્બર 1972 ના રોજ તુરા, મેઘાલયમાં થયો હતો. તેમનું નામ પ્રખ્યાત કંડક્ટર ઝુબિન મહેતાથી પ્રેરિત હતું. તેમણે જે.બી. કૉલેજ, જોરહાટ અને બાદમાં બી. બોરૂઆહ કૉલેજ, ગુવાહાટીમાં અભ્યાસ કર્યો, પરંતુ સંગીત પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવા માટે અભ્યાસ છોડી દીધો.
કારકિર્દી: તેમણે 40 થી વધુ ભાષાઓ અને બોલીઓમાં ગાયું. ત્રણ દાયકાની કારકિર્દીમાં તેમણે 38,000 થી વધુ ગીતો રેકોર્ડ કર્યા.
મુખ્ય સફળતા: 2006 ની ફિલ્મ ગેંગસ્ટર: અ લવ સ્ટોરી માં તેમનું ગીત “યા અલી” રાષ્ટ્રવ્યાપી સનસનાટી બન્યું, જેના માટે તેમણે GIFA એવોર્ડ ફોર બેસ્ટ પ્લેબેક સિંગર જીત્યો.
ફિલ્મ યોગદાન: તેમણે 2000 ની આસપાસ ફિલ્મ તુમી મોર માથો મોર દ્વારા અભિનેતા અને દિગ્દર્શક તરીકે પદાર્પણ કર્યું. તેમની 2019 ની ફિલ્મ કંચનજંઘા એ જાહેર ભરતીમાં ભ્રષ્ટાચાર જેવા સામાજિક મુદ્દાઓને સ્પર્શ કર્યો હતો.
નિધન: તેમનું નિધન 19 સપ્ટેમ્બર 2025 ના રોજ સિંગાપોરમાં 52 વર્ષની વયે થયું હતું. તેમનું મૃત્યુ સ્વિમિંગ દરમિયાન લાઈફ જેકેટ વિના થયુ હતું.
વિરાસત: આસામ સરકારે તેમને રાજ્ય સન્માન અને 21-ગન સેલ્યુટ સાથે અંતિમ સંસ્કાર કર્યા હતા. આસામ સરકારે ગુવાહાટી અને જોરહાટમાં તેમના સન્માનમાં સ્મારકો બનાવવાની પણ જાહેરાત કરી છે

વ્યક્તિ (Person)	વિશેષતા/યોગદાન (Specialty/Contribution)
ઝુબીન ગર્ગ (Zubeen Garg)	સુપ્રસિદ્ધ આસામી ગાયક, 52 વર્ષની વયે સિંગાપોરમાં નિધન.
જી. પારેખ (G. Parekh)	પીઢ ગાંધીવાદી અને સ્વાતંત્ર્ય સેનાની, 101 વર્ષની વયે નિધન.
સંધ્યા શાંતારામ (Sandhya Shantaram)	પીઢ અભિનેત્રી અને શાસ્ત્રીય નૃત્યાંગના, 94 વર્ષની વયે નિધન.
બર્નાર્ડ જુલિયન (Bernard Julian)	ભૂતપૂર્વ વેસ્ટ ઇન્ડિઝ ઓલરાઉન્ડર અને 1975 વિશ્વ કપ વિજેતા, 75 વર્ષની વયે નિધન.

અંતમાં, ચાલો ઓક્ટોબર મહિનાના કેટલાક મહત્વપૂર્ણ દિવસો પર નજર કરીએ.

મહત્વપૂર્ણ દિવસો (Important Days)

ઑક્ટોબર એ વર્ષનો દસમો મહિનો છે અને તેમાં 31 દિવસ હોય છે. લેટિન શબ્દ ‘ઓક્ટો’ પરથી તેનું નામ આવ્યું છે, જેનો અર્થ ‘આઠ’ થાય છે, કારણ કે તે પ્રાચીન રોમન કેલેન્ડરમાં આઠમો મહિનો હતો. એંગ્લો-સેક્સન પરંપરામાં તેને વિન્ટરફિલેથ (Winterfylleth) કહેવાતું, જેનો અર્થ ‘શિયાળાની પૂર્ણતા’ થાય છે.

તારીખ (Date)	ઘટના/ઉજવણી (Event/Observance)	નોંધ (Notes)
1 ઑક્ટોબર	ઇન્ટરનેશનલ ડે ઓફ ઓલ્ડર પર્સન્સ	વરિષ્ઠ નાગરિકોના મુદ્દાઓ પર જાગૃતિ લાવે છે.
	ઇન્ટરનેશનલ કોફી ડે, વર્લ્ડ વેજિટેરિયન ડે
	મહાનવમી	નવરાત્રીનો નવમો દિવસ, દેવી દુર્ગાને સમર્પિત.
2 ઑક્ટોબર	ગાંધી જયંતિ અને લાલ બહાદુર શાસ્ત્રી જયંતિ	આંતરરાષ્ટ્રીય અહિંસા દિવસ અને દશેરા.
4 ઑક્ટોબર	વર્લ્ડ એનિમલ વેલફેર ડે	પશુ અધિકારો અને કલ્યાણ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત.
5 ઑક્ટોબર	વર્લ્ડ ટીચર્સ ડે	સમાજને આકાર આપવામાં શિક્ષકોની ભૂમિકાની ઉજવણી.
6 ઑક્ટોબર	વર્લ્ડ હેબિટેટ ડે (પ્રથમ સોમવાર)	ટકાઉ શહેરોના મહત્વ પર પ્રકાશ પાડે છે.
7 ઑક્ટોબર	વર્લ્ડ કૉટન ડે, વાલ્મીકિ જયંતિ	ઋષિ વાલ્મીકિ (રામાયણના લેખક) ની જન્મજયંતિ.
8 ઑક્ટોબર	ઇન્ડિયન એર ફોર્સ ડે	1932 માં IAF ની સ્થાપના.
9 ઑક્ટોબર	વર્લ્ડ પોસ્ટલ ડે, વર્લ્ડ સાઇટ ડે	વર્લ્ડ સાઇટ ડે ઑક્ટોબરના બીજા ગુરુવારે આવે છે.
	કરવા ચૌથ	9-10 ઑક્ટોબર.
10 ઑક્ટોબર	નેશનલ પોસ્ટ ડે (ભારત), વર્લ્ડ મેન્ટલ હેલ્થ ડે	ભારતીય ટપાલ વિભાગના યોગદાનને માન્યતા.
11 ઑક્ટોબર	ઇન્ટરનેશનલ ડે ઓફ ધ ગર્લ ચાઇલ્ડ	છોકરીઓના અધિકારો અને લિંગ સમાનતાને પ્રોત્સાહન.
15 ઑક્ટોબર	વર્લ્ડ સ્ટુડન્ટ્સ ડે	એ.પી.જે. અબ્દુલ કલામની જન્મજયંતિ પર ઉજવાય છે.
18 ઑક્ટોબર	ધનતેરસ	દિવાળીના તહેવારોની શરૂઆત.
21 ઑક્ટોબર	પોલીસ કોમેમોરેશન ડે, દિવાળી	શહીદ પોલીસ કર્મચારીઓને શ્રદ્ધાંજલિ.
24 ઑક્ટોબર	યુનાઇટેડ નેશન્સ ડે	1945 માં યુએનની સ્થાપનાની યાદમાં.
25–28 ઑક્ટોબર	છઠ પૂજા	સૂર્ય ભગવાનને સમર્પિત.
31 ઑક્ટોબર	રાષ્ટ્રીય એકતા દિવસ	સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલની જન્મજયંતિ.

સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાલક્ષી 20 MCQs

નીચે આપેલા પ્રશ્નો ઉપરની સંયુક્ત નોંધોના આધારે તૈયાર કરવામાં આવ્યા છે:

1. 8 ઑક્ટોબર 2025 ના રોજ ભારતીય વાયુસેના (IAF) ની કઈ વર્ષગાંઠની ઉજવણી કરવામાં આવી? A. 90મી B. 93મી C. 95મી D. 98મી

જવાબ: B. 93મી.

2. 2025 માં ફિઝિયોલોજી અથવા મેડિસિન માટેનો નોબેલ પુરસ્કાર કઈ શોધ માટે એનાયત કરવામાં આવ્યો છે? A. ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગ B. ઇમ્યુન ટોલરન્સ (Immune Tolerance) C. ક્રિસ્પર-કેસ9 (CRISPR-Cas9) D. ડાયનામાઇટની શોધ

જવાબ: B. ઇમ્યુન ટોલરન્સ (Immune Tolerance).

3. કઈ તારીખથી UPI પેમેન્ટ્સ માટે બાયોમેટ્રિક ઓથેન્ટિકેશન (ચહેરાની ઓળખ/ફિંગરપ્રિન્ટ) સુવિધા શરૂ કરવામાં આવી છે? A. 15 નવેમ્બર 2025 B. 1 ઑક્ટોબર 2025 C. 8 ઑક્ટોબર 2025 D. 1 નવેમ્બર 2025

જવાબ: C. 8 ઑક્ટોબર 2025.

4. UPI બાયોમેટ્રિક ઓથેન્ટિકેશન સુવિધા શરૂઆતમાં મહત્તમ કેટલા રૂપિયા સુધીના વ્યવહારો માટે ઉપલબ્ધ છે? A. ₹10,000 B. ₹2,000 C. ₹5,000 D. ₹1,00,000

જવાબ: C. ₹5,000.

5. નેશનલ હાઇવે ફી નિયમ 15 નવેમ્બર 2025 થી અમલમાં આવશે. જો વાહન પાસે FASTag ન હોય અને UPI દ્વારા ચૂકવણી થાય, તો લાગુ ટોલ શુલ્કનો કેટલા ગણો વસૂલવામાં આવશે? A. 2 ગણો B. 1.5 ગણો C. 1.25 ગણો D. 3 ગણો

જવાબ: C. 1.25 ગણો.

6. કયા ભારતીય ડિજિટલ પેમેન્ટ સિસ્ટમને PayPal વર્લ્ડ પર ઓનબોર્ડ કરવામાં આવેલ પ્રથમ પેમેન્ટ સિસ્ટમ તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યું છે? A. RuPay B. UPI C. BHIM D. NEFT

જવાબ: B. UPI.

7. RBI દ્વારા NBFCs સેક્ટર માટે સેલ્ફ-રેગ્યુલેટરી ઓર્ગેનાઇઝેશન (SRO) નો દરજ્જો કઈ સંસ્થાને આપવામાં આવ્યો છે? A. SEBI B. FIDC (ફાઇનાન્સિયલ ઇન્ડસ્ટ્રી ડેવલપમેન્ટ કાઉન્સિલ) C. IRDAI D. PFRDA

જવાબ: B. FIDC (ફાઇનાન્સિયલ ઇન્ડસ્ટ્રી ડેવલપમેન્ટ કાઉન્સિલ).

8. આસામના દિવંગત ગાયક ઝુબિન ગર્ગનું નિધન કયા દેશમાં એક એક્સિડન્ટ દરમિયાન થયું હતું, અને ત્યાં તે સ્થળને તેમના નામ પરથી ઓળખવામાં આવશે? A. ભારત B. મલેશિયા C. સિંગાપોર D. યુકે

જવાબ: C. સિંગાપોર.

9. કઈ કેન્દ્ર પ્રાયોજિત યોજના હેઠળ પીએમ મોદીએ બિહારના ચાર વિશ્વવિદ્યાલયોમાં શૈક્ષણિક અને સંશોધન સુવિધાઓનો શિલાન્યાસ કર્યો? A. પીએમ-વિકાસ B. પીએમ-કૌશલ C. પીએમ-ઉષા (PM-USHA) D. પીએમ-સેતુ

જવાબ: C. પીએમ-ઉષા (PM-USHA).

10. ઇન્ડિયા મોબાઇલ કોંગ્રેસ (IMC) 2025 નું 9મું સંસ્કરણ કયા સ્થળે યોજાશે? A. મુંબઈ B. બેંગલુરુ C. નવી દિલ્હી (યશોભૂમિ) D. ગાંધીનગર

જવાબ: C. નવી દિલ્હી (યશોભૂમિ).

11. પીએમ મોદી દ્વારા લોન્ચ કરવામાં આવેલી યુવા-કેન્દ્રિત પીએમ સેતુ યોજના માટે કેટલા કરોડ રૂપિયા ફાળવવામાં આવ્યા છે? A. ₹62,000 કરોડ B. ₹5,000 કરોડ C. ₹10,000 કરોડ D. ₹1,000 કરોડ

જવાબ: C. ₹10,000 કરોડ.

12. ‘ધ્વનિ’ હાઇપરસોનિક મિસાઇલ, જે ભારતનું નેક્સ્ટ જનરેશન વ્યૂહાત્મક હથિયાર છે, તે કઈ સંસ્થા દ્વારા વિકસાવવામાં આવી રહ્યું છે? A. ISRO B. HAL C. DRDO D. ભારત ડાયનેમિક્સ લિમિટેડ

જવાબ: C. DRDO.

13. ભારતીય નૌકાદળ દ્વારા કમિશન કરાયેલ એન્ટિ-સબમરીન વોરફેયર શેલો વોટર ક્રાફ્ટ સીરિઝનું બીજું જહાજ કયું છે? A. INS અરનાલા B. INS સહ્યાદ્રિ C. INS શિવાલિક D. INS એન્ડ્રોથ (Androth)

જવાબ: D. INS એન્ડ્રોથ (Androth).

14. આંધ્ર પ્રદેશ રાજ્ય દ્વારા ઓટો અને કેબ ડ્રાઇવરોને વાર્ષિક ₹15,000 ની સહાય પૂરી પાડવા માટે કઈ યોજના શરૂ કરવામાં આવી છે? A. પીએમ-સેતુ યોજના B. ઓટો ડ્રાઇવર સેવાલો સ્કીમ C. માઝે ઘર યોજના D. જન સુરક્ષા યોજના

જવાબ: B. ઓટો ડ્રાઇવર સેવાલો સ્કીમ.

15. ફિઝિક્સ 2025 માટે નોબેલ પુરસ્કાર વિજેતાઓમાં કયા ત્રણ વૈજ્ઞાનિકોનો સમાવેશ થાય છે? A. મેરી ઇ. બ્રંકોવ, ફ્રેડ રેમસેલ, અને સિમોન સાકાગુચી B. જોન ક્લાર્ક, મિશેલ એચ. ડેવોરેટ, અને જૉન એમ. માર્ટિન્સ C. પીટર હિગ્સ, ફ્રાન્કોઇસ એન્ગલર્ટ D. ડેવિડ જુલિયસ, આર્ડેમ પટાપૌટિયન

જવાબ: B. જોન ક્લાર્ક, મિશેલ એચ. ડેવોરેટ, અને જૉન એમ. માર્ટિન્સ.

16. વર્લ્ડ બેંક દ્વારા નાણાકીય વર્ષ 2025-26 માટે ભારતનો ગ્રોથ રેટ (વિકાસ દર) અગાઉના 6.3% થી વધારીને કેટલો પ્રોજેક્ટ કરવામાં આવ્યો છે? A. 6.8% B. 7.0% C. 6.5% D. 6.0%

જવાબ: C. 6.5%.

17. ચક્રવાત ‘શક્તિ’ (Cyclone Shakti) નું નામ કયા દેશ દ્વારા આપવામાં આવ્યું છે? A. ભારત B. શ્રીલંકા C. પાકિસ્તાન D. બાંગ્લાદેશ

જવાબ: B. શ્રીલંકા.

18. કઈ તારીખથી સેન્ટ્રલ અને સ્ટેટ કોઓપરેટિવ બેંકોને RBI ઇન્ટિગ્રેટેડ ઓમ્બડ્સમેન સ્કીમ 2021 ના દાયરામાં લાવવામાં આવી છે? A. 8 ઑક્ટોબર 2025 B. 1 નવેમ્બર 2025 C. 31 ઑક્ટોબર 2025 D. 15 નવેમ્બર 2025

જવાબ: B. 1 નવેમ્બર 2025.

19. ગોવાના રહેવાસીઓને ઘરની માલિકીના અધિકારો આપવા માટે કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહ દ્વારા કઈ યોજના લોન્ચ કરવામાં આવી? A. ઘર ઘર યોજના B. પીએમ આવાસ યોજના C. માઝે ઘર યોજના D. મુખ્યમંત્રી ગૃહ યોજના

જવાબ: C. માઝે ઘર યોજના.

20. સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલની 150મી જન્મજયંતિ નિમિત્તે શરૂ કરાયેલ રાષ્ટ્રવ્યાપી અભિયાન ‘સરદાર @ 150 યુનિટી માર્ચ’ નું નેતૃત્વ કયું ઓનલાઇન પ્લેટફોર્મ કરી રહ્યું છે? A. NITI આયોગ B. મિશન એકતા C. માય ભારત (My Bharat) D. યુવા શક્તિ

જવાબ: C. માય ભારત (My Bharat).